Đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran cuối tuần qua không đạt kết quả. Donald Trump ra lệnh phong tỏa eo biển Hormuz và các cảng Iran, khiến luồng hàng hải vừa manh nha phục hồi lại tê liệt, nhiều tàu quay đầu. Trên mặt trận Liban, Israel tiếp tục tấn công, còn Trump tuyên bố chấp nhận nếu đàm phán không nối lại.

Việc phong tỏa bắt đầu theo thời hạn Tổng thống đưa ra, với Hải quân Hoa Kỳ (US Navy) triển khai chặn tất cả tàu ra vào các cảng Iran. Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ (US Central Command) cho biết vẫn cho phép tàu chạy giữa các cảng không thuộc Iran qua eo Hormuz, song cơ chế thực thi còn chưa rõ. Trump cảnh báo tàu Iran áp sát vành đai phong tỏa sẽ bị tiêu diệt; một số tàu đã đổi hướng, hai tàu chở dầu liên quan Iran kịp thời băng qua trước đó.

Iran đáp trả cứng rắn: quyền Bộ trưởng Quốc phòng Majid Ibn Reza nói lực lượng vũ trang ở mức sẵn sàng chiến đấu tối đa và sẽ đáp trả mạnh. Người phát ngôn Sardar Talai-Nik khẳng định dự trữ chiến lược, gồm tên lửa và UAV, dồi dào; một nghị sĩ Ủy ban an ninh – đối ngoại Quốc hội dọa đánh chìm tàu chiến Mỹ và cho rằng Washington “không có năng lực thực” thực thi, đồng thời nói các nước Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) sẽ không ủng hộ. Tư lệnh hải quân Shahram Irani gọi lệnh phong tỏa là lố bịch; Tehran coi hạn chế giao thông trên biển là “phi pháp” và sẽ lập cơ chế thường trực giám sát eo Hormuz.

Kênh ngoại giao còn hé mở khả năng có vòng gặp trực tiếp thứ hai trước khi lệnh ngừng bắn hiện tại hết hạn, nhưng Trump tuyên bố “không bận tâm” nếu Iran không quay lại và đưa ra tối hậu thư “hoặc trả lại, hoặc chúng tôi lấy”. Một quan chức Mỹ nói Washington sẵn sàng áp và duy trì phong tỏa lâu dài, dù quy tắc xử lý vi phạm chưa chốt. Căng thẳng lan sang diễn ngôn: Tổng thống Iran đứng về phía Giáo hoàng Leo XIV sau khi Trump chỉ trích ông, còn Giáo hoàng bác bỏ các phê phán.

Phản ứng quốc tế phân hóa: Thủ tướng Anh Keir Starmer khẳng định Vương quốc Anh không ủng hộ hay tham gia phong tỏa và nhấn mạnh cần giữ eo Hormuz thông suốt. Moskva cảnh báo hậu quả nghiêm trọng với kinh tế toàn cầu; Tập đoàn Năng lượng Nguyên tử Nhà nước Nga (Rosatom) sơ tán hầu hết nhân viên khỏi nhà máy điện hạt nhân Bushehr, chỉ để lại kíp tối thiểu. Ở Đức, Thủ tướng Friedrich Merz nói ông vốn không kỳ vọng nhiều vào đàm phán Islamabad và dự báo hệ quả kinh tế còn kéo dài.

Tại mặt trận Liban, Israel giảm cường độ không kích như một cử chỉ hướng tới đàm phán ngừng bắn với Beirut, song hoạt động quân sự vẫn tiếp diễn: Lực lượng Phòng vệ Israel (Israel Defense Forces - IDF) đánh sập sân vận động Bint Jbeil mang tính biểu tượng, nhiều trận không kích và đụng độ bộ binh khiến dân thường thương vong; Israel cũng đánh chặn một UAV ở miền bắc. Ở Iran, đường sắt Tabriz–Tehran và Tabriz–Mashhad được khôi phục sau nhiều ngày gián đoạn do hạ tầng bị tấn công.

Thị trường năng lượng biến động mạnh sau tuyên bố phong tỏa: giá dầu bật tăng, khí đốt châu Âu có lúc nhảy 18% rồi hạ nhiệt sau đó. Dòng chảy hàng hải qua Hormuz xáo trộn, một số tàu tăng tốc vượt eo trước khi siết chặn, trong khi phần lớn hoạt động gắn với cảng Iran bị ngưng trệ.