Ukraine đối mặt áp lực bảo vệ bầu trời trước hàng trăm UAV Nga, trong khi tên lửa đánh chặn đắt đỏ không bền vững. Bên cạnh việc triển khai drone đánh chặn, lực lượng Ukraine thử nghiệm vũ khí laser như pháo Sunray để tìm giải pháp hiệu quả về chi phí.

Tổng thống Volodymyr Zelenskyj thúc đẩy phát triển hệ thống phòng không nội địa nhằm đối phó thiệt hại lớn với hạ tầng năng lượng, kỳ vọng có một phiên bản tương tự Iron Dome vào mùa hè. Israel mất nhiều năm để xây dựng hệ thống này dù lãnh thổ nhỏ hơn nhiều, và bệ phóng cùng hệ dẫn hướng có giá hàng trăm triệu USD.

Mychajlo Jelizarov được giao phụ trách dự án từ tháng 1, ban đầu định từ chối vì tiến độ bị xem là phi thực tế. Tân bộ trưởng quốc phòng Mychajlo Fedorov kêu gọi ông nhận nhiệm vụ, nhấn mạnh “vòm chống drone” là vấn đề sinh tồn ngay lúc này chứ không phải tương lai xa.

Trong một cuộc thử nghiệm có sự chứng kiến của phóng viên Tạp chí The Atlantic (The Atlantic), pháo Sunray được gắn trên nóc một xe bán tải. Thiết bị dài hơn một mét, trông như kính thiên văn với các camera hai bên để theo dõi mục tiêu.

Một UAV cỡ nhỏ được thả cách vài trăm mét; hệ thống bám mục tiêu và khai hỏa. Không có vệt tia nhìn thấy hay chấm đỏ, nhưng drone bốc cháy và rơi, cho thấy khả năng tiêu diệt mục tiêu mà không để lộ dấu hiệu trực quan.

Sunray không phải vũ khí laser đầu tiên: Mỹ triển khai Helios công suất 60 kW trên khu trục hạm USS Preble, có thể đốt cháy mục tiêu hoặc làm mù cảm biến UAV và tên lửa hành trình, dù hiệu quả bị giới hạn bởi công suất máy phát trên tàu. Helios của Tập đoàn Lockheed Martin (Lockheed Martin) phát triển theo hợp đồng năm 2018 trị giá 150 triệu USD; trong khi Sunray phát triển khoảng hai năm với chi phí vài triệu USD, giá bán dự kiến vài trăm nghìn USD. Sunray được thiết kế để tiêu diệt UAV nhỏ đang gây thiệt hại nặng cho lưới điện, khiến nhiều người dân Ukraine thiếu điện, sưởi và nước vào mùa đông.